“`html
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Hırvatistan’da Hava Kuvvetleri’ni İnceledi
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Hırvatistan’a yaptığı resmi ziyaret sırasında Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenkovic ile bir araya geldi. İkili, Hırvat Hava Kuvvetleri’ne yeni katılan hava araçlarını yerinde inceledi.
Plenkovic, Rutte’ye tanıtım sırasında ABD yapımı Sikorsky UH-60 Black Hawk helikopterleri, Türk yapımı Bayraktar TB2 SİHA’lar ve Fransız yapımı Rafale savaş uçaklarını gösterdi.
Görüşmelerin ardından, Zagreb’deki hükümet binasında ortak bir basın toplantısı düzenlendi.
“Açılan Deniz Yollarıyla Birlikte Rusya ve Çin’in Etkinliği Artıyor”
Basın toplantısında, İngiltere ve Almanya öncülüğündeki Avrupa ülkelerinin Arktik bölgesindeki askeri varlıklarını artırma planlarıyla ilgili bir soruya yanıt veren NATO Genel Sekreteri Rutte, “Öncelikle, tüm müttefiklerin Arktik bölgesinin güvenliğinin önemine dair hemfikir olduğunu belirtmek isterim. Deniz yollarının açılmasıyla Rusların ve Çinlilerin daha aktif hale gelme riski mevcut.” dedi.
Rutte, Arktik bölgesindeki sekiz ülkeden yedisinin NATO üyesi olduğunu belirterek, “NATO dışında kalan tek Arktik ülkesi Rusya’dır. Ancak günümüzde Çin’in de neredeyse bir Arktik ülkesi olduğu söylenebilir. Coğrafi değil ama bölgedeki etkinlikleri ve ilgisi açısından.” şeklinde konuştu.
Bu gelişmelerin, NATO üyesi ülkeler arasında Arktik bölgesinin güvenliğini sağlamak adına yapıcı tartışmalara yol açtığını vurgulayan Rutte, “Kolektif olarak ve bireysel müttefiklerimiz aracılığıyla Arktik’in güvenliğini sağlamak için gereken her şeyi tartışıyoruz. Bu, öncelikli bir konudur.” dedi.

“Arktik’i Koruma Yükümlülüğümüz Var”
İklim değişikliğiyle birlikte yeni deniz yollarının açıldığını belirten Rutte, “Bu bölgeyi korumak adına her türlü çabayı göstermeliyiz. Burası, NATO topraklarının kritik bir parçasını oluşturuyor. Geçmişte NATO, Arktik’te bu denli etkin bir rol oynamıyordu; fakat 2025’ten itibaren, Arktik’e kıyısı bulunan yedi müttefikimizin talebi doğrultusunda NATO daha etkin hale geldi.” dedi.
Rutte, “Şu anda, kolektif bir yaklaşım sergileyerek hangi risklerin mevcut olduğunu nasıl koruyacağımızı somutlaştırmak için çalışıyoruz.” ifadelerini kullandı.
“Hırvatistan’ı Hava Sahasında Gelişiminden Dolayı Takdir Ediyorum”
2022 yılında, NATO üyesi olan Macaristan ve Romanya’nın hava sahasından geçerek Hırvatistan’ın sınırları içine düşen bir Rus insansız hava aracının yarattığı güvenlik krizine atıfta bulunan Rutte, Hırvatistan’ın günümüzdeki durumu hakkında, “Son yatırımlarla hava sahasının kontrolünü başarıyla devraldığı için Hırvatistan’ı takdir ediyorum. Bugün o sistemi işleten personeli ve Fransa, Türkiye ve ABD’den temin ettiği ekipmanları görmek beni etkiledi. Böylece Hırvatistan, kendi hava sahasını korumanın yanı sıra, gerektiğinde NATO müttefiklerine destek de verebiliyor.” dedi.
NATO’nun insansız hava aracı ihlalleri ve savaş uçaklarıyla ilgili hava sahası ihlallerinin ardından “Doğu Gözcüsü” (Eastern Centry) girişimini başlattığını ifade eden Rutte, “Bu girişim, insansız hava araçları ve hava sahası ihlalleri durumunda müttefik topraklarını koruma amaçlı tüm kabiliyetleri bir araya getirmeyi hedefliyor.” dedi.

“Türkiye’den Aldığınız İHA Teknolojisini Görmek Beni Etkiledi”
NATO’nun insansız hava araçları konusunda kendini geliştirdiğini vurgulayan Rutte, “Bu sabah Türkiye’den aldığınız İHA teknolojilerini görmek oldukça etkileyici. Ayrıca, Hırvatistan’ın bu alanda kendi yerli sanayisine sahip olması da takdir edilesi.”
Grönland’a yönelik tehditler bağlamında NATO içinde bir kriz olduğu iddialarını reddeden Rutte, ABD Başkanı Donald Trump hakkındaki övgülerine ve ona “baba” şeklinde hitap etmesine dair bir soruya, “Ben her daim ittifak için yararlı işler yapan ve doğru adımlar atan kişileri takdir ederim. Donald Trump, NATO’nun daha fazla savunma harcaması yapılmasına teşvik ederek önemli bir katkı sağlamıştır.” şeklinde yanıt verdi.
NATO’nun %5’lik savunma harcaması hedefinin Trump döneminde mümkün hale geldiğine dikkati çeken Rutte, “Birisini methettiğimde, bunu gerçeklere dayanarak yapıyorum. Gerçeklerin ortada olduğuna inanıyorum.” dedi.

“Burada Gerçekten Birlikte Çalışıyoruz”
Trump’ın Grönland’a yönelik tehditlerinin ittifak içinde bir kriz yarattığına dair bir soru üzerine Rutte, “Bugün İngiltere ve Almanya tarafından yapılan bazı açıklamaları da gözlemlediniz. Arktik bölgesinin güvenliği konusunda Yüksek Kuzey’deki yedi müttefikimizle işbirliği içindeyiz. Bu, ABD, Kanada, İzlanda, Danimarka ve diğer yüksek kuzeyli Avrupa ülkeleriyle ortak çabalarımızı kapsıyor, elbette ittifakın tamamı bu süreçte yer almakta.” diye yanıtladı.
Danimarka’nın savunma yatırımlarına hız verdiğini söyleyen Rutte, “Genel olarak değil, Grönland’ın savunulması için özel yetenekler noktasında da önemli gelişmeler sağlıyorlar. Daha fazla F-35 alıyorlar ve havadan havaya yakıt ikmali yapma yeteneklerini güçlendiriyorlar. Ek olarak, uzun menzilli insansız hava araçları ve P-8 Boeing uçakları satın alıyorlar. Danimarka, NATO’yu ve bölgelerini koruma çabası doğrultusunda milyarlarca dolar yatırım yapmaktadır.” şeklinde konuştu.
Bunun üzerine bir gazetecinin “Yani bir kriz mevcut değil mi?” şeklindeki sorusuna, Rutte, “Hayır, kesinlikle değil.” şekilde yanıt verdi.
“NATO’nun En Büyüğü ABD Olmak Üzere, Tüm Müttefikler Birbirine Saygı Duymalı”
Hırvatistan Başbakanı Andrej Plenkovic ise, Trump’ın Grönland’a yönelik tehditleri hakkında yöneltilen bir soruya, “NATO’nun en büyük ülkesi ABD dahil, tüm müttefiklerin birbirine saygı göstermesi gerekiyor. Genel Sekreter Rutte’nin de belirttiği gibi, Arktik bölgesiyle ilgili endişeler mevcut ve Grönland da bu çerçevede değerlendirilmeli. Ancak görüşmeler yoluyla ABD’nin talep ettiği güvenliği sağlacak ve Grönland’ın Danimarka’ya bağlı kalmasını sağlayacak bir çözüm bulabileceğimize inanıyorum. Grönland, AB’ye dâhil değil ama Danimarka’nın yönetimi altında.” şeklinde yanıt verdi.
“`